Antalya’dan yola çıkan bir kasa domatesin Avrupa’daki bir rafa ulaşması birkaç günlük bir yolculuktur. Bu yolculuğun süresi, güzergâhı ve taşıma şekli, ürünün hangi pazara gideceğine ve ne kadar dayanıklı olduğuna göre önceden planlanır.
Kara yolu: Avrupa’nın büyük bölümü buradan besleniyor
Antalya ve çevresinden çıkan yükün büyük kısmı frigorifik tırlarla kara yoluyla taşınır. Güzergâh İstanbul üzerinden Bulgaristan’a, oradan Orta Avrupa’ya uzanır. Almanya’ya süre ortalama 3-4 gün, Hollanda ve Fransa’ya 4-5 gün sürer.
Kara yolunun avantajı esnekliktir: araç doğrudan alıcının deposuna kadar gider, aktarma noktası yoktur. Soğutmalı dorse boyunca sabit sıcaklık korunur ve sürücü sınır geçişlerinde bunu kontrol eder.
Deniz yolu: uzak pazarlar ve büyük hacimler için
Körfez ülkeleri, Uzak Doğu ve Kuzey Afrika gibi uzak pazarlara konteynerle deniz yolu tercih edilir. Süre kara yoluna göre uzundur — Basra Körfezi’ne 10-12 gün, Uzak Doğu’ya 25-30 gün — ama birim maliyeti düşüktür ve büyük hacimler tek seferde taşınabilir.
Deniz yolunda kritik nokta konteynerin ön soğutmasıdır. Konteyner yüklemeden önce hedef sıcaklığa indirilmezse, ürün yolun ilk günlerinde konteyneri soğutmak zorunda kalır ve bu süre raf ömründen düşer.
Hava yolu: hız gerektiren ürünler için
Çilek, kiraz gibi hassas ve yüksek değerli ürünlerde, kısa raf ömrü hava yolunu zorunlu kılar. Antalya’dan Körfez ülkelerine 3-4 saatte ulaşan bu yöntem, en pahalı seçenektir ve yalnızca marj bu maliyeti karşıladığında tercih edilir.
Gümrük ve sınır geçişleri
Avrupa Birliği’ne yapılan sevkiyatlarda ürün, sınırda fitosaniter kontrolden geçer. GLOBALG.A.P. sertifikası ve menşe belgesi bu noktada aranan başlıca evraktır. Belge eksikse araç sınırda beklemeye alınır ve bu bekleme soğuk zinciri riske atar.
Rusya ve bazı Orta Doğu pazarlarında ek olarak ürün bazlı ithalat izni gerekebilir. Bu izinler sevkiyattan haftalar önce alınmalıdır; son dakikada çıkarılan bir izin sevkiyat takvimini bozar.
Rota seçimini belirleyen üç faktör
Bir sevkiyat planlanırken üç soru sorulur: ürünün raf ömrü ne kadar, hedef pazar ne kadar uzak, hacim ne büyüklükte. Kısa raf ömürlü ve yakın pazar için kara yolu; uzun raf ömürlü ve büyük hacim için deniz yolu; kısa raf ömürlü ve uzak pazar için hava yolu tercih edilir.
Hatipoğlu Tarım olarak sevkiyatlarımızı bu üç yönteme göre planlıyor, alıcının pazarına ve ürünün özelliğine uygun güzergâhı belirliyoruz. Ürünlerimizi inceleyebilir, sevkiyat planınız için bize ulaşabilirsiniz.
